Uw gids voor gezonde voeding

De visie van Harvard Univertsity gebaseerd op de laatste wetenschappelijke inzichten

Bijna 20 jaar geleden maakte het Amerikaanse departement van landbouw (USDA) een krachtig overzicht van gezondeten: de voedingspyramide. Deze simpele illustratie maakt snel duidelijk uit welke onderdelen een gezonde maaltijd moest bestaan. De pyramide werd gebruikt op scholen, werd afgebeeld op broodtrommels en verpakkingen en verscheen in talloze artikelen.

Helaas werd het doel, gezonder eten, niet bereikt. Waarom niet? Het was gebaseerd op twijfelachtige uitgangspunten en werd niet aangepast aan voortschrijdend inzicht en nieuwe onderzoeken. De wetenschap over voeding en gezondheid is dynamisch.

In 2005 verving de USDA de voedingspyramide door MyPyramid. In feite de oude pyramide op zijn kant gezet zonder verdere toelichting. Critici noemde deze “verbetering” vaag en verwarrend. In juni 2011 werd met veel bombarie de MyPyramid vervangen door een nieuw symbool, een schijf, een bord met maaltijdcomponenten waaronder veel fruit en groente.

Het goede nieuws is dat deze veranderingen een einde maakte aan de pyramiden. Het slechte nieuws, alhoewel een verbetering, de schijf nog steeds te kort schiet in het adviseren van mensen om gezonder te eten.

Als alternatief voor het voedingsadvies van de USDA hebben faculteits-leden van Harvard een nieuwe pyramide gemaakt genaamd 'The healthy eating pyramid'. De enige overeenkomst met de oude USDA-pyramiden is de vorm. De Harvard-pyramide maakt gebruik van de rijkdom aan onderzoek die in de laatste 20 jaar de definitie van 'gezond eten' heeft veranderd.

Nu is tijd voor actie, het vertalen van de Harvard-pyramide naar uw bord, naar uw dagelijkse maaltijd. De Harvard-pyramide is gebaseerd op de laatste wetenschappelijke onderzoeken en inzichten over hoe voeding, drinken en bewegen uw gezondheid beïnvloedt.

Het ontstaan van MyPyramid and MyPlate / USDA-schijf-van-vijf

In theorie reflecteren de voedingsadviezen van de FDA de Amerikaanse richtlijnen voor goede voeding. Deze richtlijnen geven aan hoe mensen vanaf 2 jaar moeten eten om hun gezondheid te behouden en te verbeteren en hoe zij hun risico op chronische ziekten kunnen verlagen.

Deze richtlijnen moeten volgens de Amerikaanse wet elke 5 jaar worden nagekeken en verbeterd. De richtlijnen hebben als doel het verstrekken van advies over gezond voeding overeenkomstig de laatste wetenschappelijke inzichten. De overheid haalt haar kennis bij een wetenschappelijk panel met voedingsexperts, kennisleiders in; pediatire, overgewicht, cardiovasculaire aandoeningen en volksgezondheid. Het samenstellen van een groep wetenschappers is geen gemakkelijke taak die ook nog eens wordt beïnvleodt door lobbyisten uit de zuivelindustrie, producenten van groente en fruit, de frinsdrank-industrie, de vleesindustrie, het zout-instituut en de landbouw-industrie.

Het wetenschappelijke panel genereert een rapport van wel 400 pagina’s stampvol voedingsinformatie. Het Amerikaanse ministerie van landbouw en volksgezondheid (The USDA and US Department of Health and Human Services) gebruikt dit rapport om 100 pagina’s aan richtlijnen te formuleren voor de samenleving. Dit proces, de 'vertaling' van 400 naar 100 pagina’s, is niet zo transparant en de samenstellers van het 400-pagina-basis-rapport herkennen zich lang niet altijd in de 100-pagina’s-Richtlijnen.

De zware dieet-richtlijnen worden vertaald in een gebruikersvriendelijke en leesbare brochure die de gemiddelde Amerikaan moet helpen in het samenstellen van zijn uitgebalanceerde en gezonde dieet. Maar nog belangrijker, deze brochure zet de standaard voor alle federale voedingsprogramma’s inclusief de lunches op school en helpt de bevolking welke voeding te kopen. Met andere woorden de richtlijnen hebben invloed op de miljarden dollars die jaarlijke worden uitgegeven aan voeding. Dus zelfs kleine wijzigingen in de richtlijnen kunnen grote consequensties hebben op de winst van de verschillende voedingsindustrieën en op de volksgezondheid.

Dieet-richtlijnen in de 21steeeuw: Vooruitgang, Geen perfectie.

De dieet-richtlijnen veranderen met elke nieuwe versie. De richtlijnen voor 2010 laat dit ook weer zien. Wat de wijzigingen ook steeds weer in beeld brengen is de strijd tussen wetenschap en industrie.

Verschillende wijzigingen in de richtlijnen vertegenwoordigen belangrijke stappen in de goede richting;

  • Ga plantaardig eten. De richtlijnen benadrukken dat er meer plantaardig gegeten moet worden zoals groenten, bonen, hele granen en noten.

  • Eet 2x per week vis. Amerikanen worden aangemoedigd om meer vis te eten in plaats van rood vlees en gevogelte omdat dit beter is voor het hart.

  • Niet alle proteïnen zijn even gezond. Erkend wordt dat sommige proteïne-rijke voeding zoals vlees, gevogelte en eieren een hoger percentage hebben in de zogenaamde vaste vetten – de verzadigde vetzuren en transvet-zuren die minder gebruikt moeten worden- en aanbevolen wordt om dit te vervangen door vis, noten en magere vormen van proteïnen.

  • Andere aanbevelingen gaan helaas niet ver genoeg om de laatste inzichten te reflecteren;

  • Te gemakkelijk met geraffineerde graanprodukten. De richtlijnen zeggen dat 50% van de granen mag bestaan uit brood, cornflakes, rijst, pasta en andere vormen die geraffineerd en ontdaan zijn van vezels en voedingsstoffen. Dat is jammer omdat het lichaam wit brood en witte rijst ziet als suiker. Gedurende langere tijd deze produkten eten leidt tot problemen met gewichtsbeheersing en verhoogt het risico op hart- en vaatziekten en diabetes.

  • Te mild over rood vlees en verwerkt vlees. Hoge consumptie van rood vlees zoals rund, varken en lam worden geassocieerd aan een hogere risico op hart- en vaat-ziekten, diabetes en darmkanker. Maar nergens in de richtlijnen staat een limiet voor rood vlees. De richtlijnen geven niet eens adequate waarschuwingen over de risico’s van verwerkt vlees (processed food) zoals bacon, spek en hotdogs die nog meer verbonden zijn aan hart- en vaatziekten en diabetes.

  • Te veel zuivel. De richtlijnen adviseren om de consumptie van magere melk en magere zuivel te verhogen. Dit lijkt de belangen van de krachtige zuivelindustrie te dienen in plaats van de laatste wetenschappelijke inzichten. Als er al bewijs is dat zuivel consumptie het risico op osteoporose en botbreuken vermindert dan is het heel mager. Maar er is aanzienlijk bewijs dat een hoge zuivelconsumptie een relatie heeft met verhoogde risico’s op fatale prostaat-kanker en misschien eierstok-kanker.

De kritiek op de USDA-schijf-van-vijf (MyPlate)

Het MyPlate-logo is al een verbetering, het bestaat uit een circel verdeeld in 4 kleurige parten elk met de naam van een voedingsgroep. Groenten = groen, Fruit = rood en samen is dit 50% van het bord. Proteïnen = paars en granen = bruin, elk een kwart van het bord. Aan de zijkant een blauwe circel voor zuivel-producten.

Het symbool moet Amerikanen stimuleren meer verschillende maaltijdcomponenten te gebruiken, maar het schiet nog steeds te kort in het goed adviseren van de consument om het gezondste dieet te kiezen. Daarnaast ontbreekt belangrijke informatie over hele granen, de bron van proteïnen (vlees of vis) of dat bonen, noten, vis en kip gezonder zijn dan rood vlees. Gezonde vetten, belangrijk voor de gezondheid van het hart en het verlagen van het risico op diabetes zijn niet zichtbaar in het symbool. Maar zuivel heeft wel een prominente plaats gekregen ondanks dat zuivel het risico op osteoporose en chronische ziekten niet verlaagd. Misschien wel het grootste probleem is dat het symbool niets zegt over slechte voeding zoals gezoete dranken, snoep, zoute bewerkte voeding, geraffineerd graanprodukten en dergelijke.

Bouw een betere pyramide en betere symbolen

Als het doel van de USDA is het geven van het beste advies voor gezond eten, dan moet het gebaseerd zijn op wetenschappelijk bewijs en onafhankelijk worden samengesteld, los van commercieële invloeden.

In plaats van wachten op de USDA hebben experts van de Harvard School of Public Health de 'gezonde voedingspyramide' gemaakt en geactualiseerd in 2008. In samenwerking met Harvard Health Publications hebben zij in September 2011 een nieuw symbool gemaakt: het 'gezonde eten bord'.

De nieuwe 'gezond eten pyramide' en het nieuwe 'gezond eten bord' zijn gebaseerd op het beste beschikbare wetenschappelijke onderzoek over de relatie tussen voeding en gezondheid. De kritiek op de pyramiden en symbolen van de USDA is verwerkt en de nieuwe symbolen geven consumenten solide gezonde informatie om betere keuzes te maken wat te eten.

Gezond eten pyramide

De gezond eten pyramide staat op een basis van dagelijkse beweging en gewichtsbeheersing. Waarom? Deze twee elementen hebben een grote invloed op het behoud van gezondheid. Daarnaast hebben zij ook effect op wat mensen eten en hoe voeding de gezondheid beïnvloedt.

Bewegen en gewichtsbeheersing zijn ook gerelateerd aan de energie-balans: gewichtstoename = calorien in – calorien uit. Als er per dag net zoveel calorien verbrand worden als geconsumeerd worden zijn er geen calorien over om opgeslagen te worden in vetcellen en het gewicht blijft gelijk. Wordt er meer gegeten als er wordt verbrand dan neemt het gewicht toe. Regelmatig (dagelijks) bewegen kan helpen bij het controleren van het gewicht en is een belangrijk onderdeel bij elk afslank-proces.

De andere bouwstenen van de 'gezond eten pyramide' bevatten het volgende;

Hele granen

Het lichaam gebruikt koolhydraten voornamelijk voor energie en het kan uit verschillende bronnen gehaald worden; goede bronnen (bonen, groenten, fruit, hele granen) en slechte bronnen (suiker, frisdrank, sappen en snoep).

De beste bronnen om koolhydraten uit granen te halen zijn havermout, volkorenbrood en bruine rijst. Deze bronnen geven het lichaam de zemelen en de kiem en het energierijke zetmeel. Het lichaam kan hele granen niet zo snel opnemen als bewerkte koolhydraten zoals witmeel. Dit voorkomt dat de bloedsuikerspeigel en het insuline-niveau snel stijgen en te snel dalen. Betere controle over bloedsuiker en insuline voorkomen hongeraanvallen en voorkomt de ontwikkeling van diabetes type 2 en hart-ziekten.

Gezond vet en olie

Misschien verbazend dat in de nieuwe pyramide vetten dicht bij de basis staan? Alhoewel dit advies misschien ingaat tegen algemeen aanvaarde kennis is het exact in lijn met de algemene eet-gewoonten. De gemiddelde consument krijgt 1/3 van zijn dagelijkse calorien uit vet, dus heeft het zin olie en vet bij de basis te plaatsen. Maar let wel; het gaat hier om gezonde vetten en olien, dus niet alle soorten vet. Goede bronnen van onverzadigde vetten zijn; olijfolie, canola-olie, soja, mais, zonnebloem, pinda en andere plataardige olien; transvet-vrije margarine, noten, zaden en vette vis zoals zalm. Deze gezonde vetten verbeteren niet alleen de cholesterol-waarden (als de gezonde vetten gegeten worden in plaats van geraffineerde koolhydraten) maar de vetten in vis beschermen ook het hart tegen mogelijk dodelijke hartritme-problemen.

Groenten en fruit

Een dieet rijk aan groenten en fruit is rijk aan voordelen. Zoals; het kan het risico op een hart-aanval of een beroerte verminderen, waarschijnlijk beschermen ze tegen verschillende vormen van kanker, lage bloeddruk, diverticulitis (ontstoken uitstulping van de darmwand in de buikholte), beschermen tegen staar en maculaire degeneratie, de meest voorkomende reden van gezichtsverlies bij mensen boven de 65. In de pyramide tellen aardappels niet mee als groente omdat ze bomvol snel verteerbaar zetmeel zitten en hetzelfde effect op bloedsuiker hebben als geraffineerde granen en snoep. Daarom mogen aardappelen slechts spaarzaam geconsumeerd worden

Noten, Zaden, Bonen, en Tofu

Deze plantaardige voeding is een excellente bron van proteinen, vezels, vitaminen en mineralen. Bonen zoals zwarte bonen, witte bonen, kikkererwten, linzen en anderen worden meestal gedroogd verkocht. Veel soorten noten bevatten gezonde vetten en sommige variëteiten mogen zelfs het stempel 'goed voor het hart' dragen. Het eten van noten en bonen in plaats van rood vlees of verwerkt vlees kan het risico op hart- en vaatziekten en diabetes verlagen.

Vis, Pluimvee, and Eieren

Vis, pluimvee en eieren zijn belangrike bronnen van proteïnen. Een schat aan onderzoek suggereert dat het eten van vis het risico op hart- en vaat-ziekten kan reduceren omdat vis rijk is aan omega-3-veturen. Kip en kalkoen zijn ook goede bronnen van proteïnen en kunnen laag in verzadigde vetten zijn. Eieren, die lang gedemoniseerd zijn om hun vrij hoge gehalte aan cholesterol, zijn niet zo slecht als eerst gedacht. In feite, een ei is een veel beter ontbijt dan een bagel, donut of witte boterham. Mensen met diabetes of hartaandoeningen zouden hun consumptie in ei-dooiers moeten beperken tot 3 per week. Witte eieren (eiwit) bevatten ook proteïnen en kunnen hele eieren in verschillende gerechten vervangen.

Zuivel (1 tot 2 porties per dag) of Vitamine D/Calcium Supplementen

Om het skelet op te bouwen en sterk te houden is calcium, vitamine D, beweging en nog veel meer nodig. Waarom limiteert de nieuwe pyramide dan het gebruik van zuivel als dat al tientalle jaren een belangrijke traditionele bron van calcium en vitamine D is? De meeste mensen hebben te weinig aan 'drie glazen melk per dag' om aan hun vitamine D-behoefte te voldoen, terwijl zij minder calcium nodig hebben dan de hoeveelheid in 'drie glazen melk' Dus, er zijn een paar voordelen aan gematigd zuivel-gebruik. Een hoge consumptie van zuivel wordt geassocieerd met een verhoogd risico op fatale prostaat-en misschien eierstok-kanker. Er zijn andere manieren om calcium binnen te krijgen dan melk en kaas die ook nog eens verzadigde vetten kunnen bevatten. Kaas bevat ook relatief veel natrium. Liefhebbers van zuivel beperken zich tot 1 of 2 porties per dag. Daarnaast een multivitamine gebruiken of vitamine D-suppletie. Zonder zuivel kan calcium gesuppleert worden met een calcium-supplement of een goede multivitamine met extra calcium.

Matig gebruiken: Rood vlees, Bewerkt vlees, en Boter

Deze voeding bevindt zich aan de top van de pyraminde omdat ze rijk zijn aan verzadigde vetten. Bewerkt vlees zoals bacon, spek, hot dogs en veel vleeswaren bevatten veel natrium. Het eten van veel rood vlees is gerelateerd aan een verhoogd risico op hart- en vaat-ziekten, diabetes en darmkanker. Daarom is het het beste om bewerkt vlees te mijden en rood vlees te limiteren tot maximaal 2 x per week. Rood en bewerkt vlees vervangen door vis, kip, noten en bonen kan de cholesterol-waarden verbeteren en verlaagt het risico op hart- en vaat-ziekten en het risico op diabetes. Hetzelfde geldt voor het vervangen van boter door olijfolie. Vis heeft ook nogeens voordelen voor het hart.

Matig gebruiken: Geraffineerde granen—Wit brood, witte Rijst, en Pasta; Aardappels; Gezoet drinken, en Snoep; Zout

Waarom moet deze populaire voeding bovenin de pyramide? Wit brood, witte rijst, witte pasta, geraffineerde granen (witmeel), aardapels, frisdrank en snoep kunnen felle pieken veroorzaken in de bloedsuikerspiegel wat kan leiden tot gewichtstoename, diabetes, hart- en vaat-ziekten en andere chronische aandoeningen. Hele granen veroorzaken langzamere en langere verhogingen in het bloedsuiker. Overbelast niet de capaciteit van het lichaam in het verwerken van koolhydraten.


De zoutpot mag alleen zeer matig gebruikt worden gebaseerd op uitgebreid onderzoek dat een relatie aantoont tussen dieeten met veel zout en het risico op hartaanvallen en beroertes. Omdat het meeste natrium in ons dieet komt uit bewerkte voeding zoal kaas, brood, vleeswaren, spaghetti met saus en voeding onderweg is het van belang om de etiketten goed te lezen en te kiezen voor voeding met de laagste zout-waarden.



Multivitaminen met Extra Vitamine D (voor de meeste mensen)

Een dagelijkse multivitaminen geeft een soort voedings-backup. Speciaal als het supplement wat extra vitamine D bevat. Een multivitaminen kan op geen enkele manier gezond eten vervangen of slecht eten verbeteren. Het kan wel sommige tekorten aanvullen zelfs bij mensen met en gezond dieet. Een duur of trendy merk is geen voorwaarde. Kijk bij aanschaf naar de samenstelling. Vaak is een huismerk met de volledige ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) voldoende, behalve als het gaat om vitamine D. Deze vitamine heeft goede eigenschappen voor het skelet, maar er is ook toenemend bewijs dat extra vitamine D het risico op borst-kanker en darm-kanker verlaagt. De gewenste hoeveelheid vitamine D in een supplement is 800 tot 1000 IU (internationale eenheden). Vitamine D (2000 IU) wordt ook aanbevolen voor mensen die weinig daglicht (zon) zien en voor mensen met een donkere (getinte) huid. Voor deze groepen is 2000- IU een veilige hoeveelheid. Zoals altijd is het een goed idee om het gebruik van supplementen af te stemmen met huisarts of therapeut. Een huisarts kan een vitamine D-bloedtest afnemen.

Optioneel: Matig alcohol gebruik (Niet voor iedereen)

Verschillende studies tonen aan dat 1 alcoholhoudende consumptie per dag het risico op hart- en vaat-ziekten verlaagd. Matigheid is van belang omdat alcohol zowel goede als slechte eigenschappen heeft. Voor mannen; 1 tot 2 consumpties per dag. Tot aan middelbare leeftijd zijn de nadelen van alcohol echter groter dan de voordelen. Voor vrouwen; maximaal 1 consumptie per dag. Nooit tijdens zwangerschap.

Focus op voedselkwaliteit

De gezond-eten-pyramide geeft geen specifiek advies ten aanzien van de hoeveelheden per portie of de hoeveelheden per dag. Dit is omdat de pyramide niet bedoeld is als een rigide gids. De hoeveelheden varieren afhankelijk van de lichaamsomvang en de fysieke activiteit. Het is een simpele, algemene flexibele richtlijn over gezond eten.

Om de gezond-eten-pyramide te volgen is er 1 belangrijke basis-regel; een gezond dieet bevat meer voeding van de basis van de pyramide als van de hogere lagen. Binnen deze basis-regel is er voldoende flexibiliteit voor verschillende eet-stijlen en verschillende keuzes voor een gevarieerd dieet. Een vegetarier kan deze pyramide volgen door meer nadruk te leggen op noten, bonen, plantaardige proteïnen-bronnen en niet zuivel als bron voor calcium en vitamine D. Niet-vegetarieres kiezen vis of kip als proteïnen-bron en af en toe rood vlees.

Uw keuze uit de varieteit aan verse hele voeding uit alle groepen, behalve de 'gematigd gebruik groepen', zorgt ervoor dat u zeker alle nutriënten binnen krijgt die u nodig heeft. Het eten met de pyramide zorgt ook voor een enorme verlaging van de zout-consumptie omdat er weinig bewerkte voeding wordt gebruikt zoals de zoutrijke; soepen, kant-klaar-maaltijden, vleeswaren, snacks, chips etc.

De enige verboden voeding is die waarin transvetten aanwezig zijn. Gelukkig worden deze schadelijk vetten meer en meer verbannen uit voeding en restaurants.

De gezond-eten-schijf

Meestal eten we van een bord, de gezond-eten-schijf moet eigenlijk gezien worden als de indeling van een bord. Het is de standaard indeling van een maaltijd. Het lijkt op het symbool van MyPlate maar het Gezond-eten-bord bevat tevens belangrijke boodschappen over de kwaliteit van het eten en niet alleen de hoeveelheid.

  • Vul de helft van je bord met groenten en fruit. Hoe meer verschillende kleuren en hoe meer verschillende soorten hoe beter. De meeste mensen eten te weinig donkergroene groenten en te weinig rood-oranje fruit. Net zoals in de pyramide geldt ook voor het Gezond-eten-bord: aardappelen en patat zijn geen groenten.

  • Vul een kwart van je bord met HELE granen-niet alle soorten granen: Het gezond-eten-bord reserveert een kwart voor hele granen Granen zijn niet essentieel voor de gezondheid. Maar zorg er wel voor dat als je granen eet deze HEEL zijn, dus volkoren met vlies en geen witmeel. De hele vorm heeft een betere invloed op het bloedsuiker en de insuline dan geraffineerde granen. Hele granen zijn; hele tarwe, bruine rijst, haver, gerst in hun natuurlijke vorm of in een verwerkte vorm zoals volkoren-pasta. Hoe minder bewerkt hoe beter. Fijngemalen graan heeft een grotere impact op de bloedsuiker-spiegel dan grofgemalen of hele granen. Dus hoe grover, hoe minder bewerkingen, hoe beter.

  • Vul een kwart van je bord met geselecteerde proteïnen: In het MyPlate-symbool zouden zelf hamburgers en hotdogs passen als proteïnen-bron. Op het gezond-eten-bord wordt rekening gehouden met gezonde proteïnen-bronnen zoals vis, kip, bonen en noten in plaats van rood vlees en bewerkt vlees.

  • Geniet van gezonde vetten. De glazen fles naast het gezond-eten-bord is een herinnnering aan het gebruik van gezonde vetten zoals olijfolie, canola-olie om te koken, in salades en op tafel. Limiteer boter en vermijd ongezonde transvetten.

  • Drink water, koffie of thee. Op het gezond-eten-bord staat als completering van de maaltijd een glas water en niet het glas zuivel. Limiteer melk en zuivel tot 1 of 2 consumpties per dag. Gebruik geen gezoete dranken.

  • Blijf bewegen. Het stay-active-figuurtje in het plaatje herinnert mensen eraan dat bewegen de helft is van het gewichtsbeheersings-geheim. De andere helft van het geheim: eet gezond, eet minder en eet de calorien die je nodig hebt en verbrand.

Gebruik de gezond-eten-pyramide en het gezond-eten-bord

De gezond-eten-pyramide en het gezond-eten-bord vullen elkaar aan, beiden moedigen mensen aan gezond en gevarieerd te eten.

Gebruik de pyramide als boodschappenlijstje: groenten, fruit, hele granen, gezonde olie en gezonde proteïnen zoals noten, bonen, vis en kip horen elke week in het karretje. Naar wens een beetje zuivel. Sla de frisdranken over, ook geen snacks, delicatessen en minimaal vlees.

Gebruik het gezond-eten-bord om een gezonde uitgebalanceerde maaltijd samen te stellen. Plak het gezond-eten-bord op de koelkast om uzelf en uw gezin of collega’s te helpen herinnneren aan de samenstelling van een gezonde maaltijd.

De pyramide helpt u ook herinneren aan andere aspecten van een gezonde life-style: bewegen, gewichtsbeheersing, vitamine D en multivitaminen, matig alcohol-gebruik als u niet zonder wilt. De pyramide is tevens een goed instrument voor artsen en leraren.

Andere symbolen en borden

De gezond-eten-pyramie en het gezond-eten-bord vatten de beste informatie samen over voeding en gezondheid die vandaag beschikbaar is. Het is niet 'in steen gehouwen'. De pyramide en het bord zijn onderhevig aan voortschrijdend inzicht en nieuwe kennis. Immers, onderzoekers blijven niet stil zitten en komen ongetwijfeld in de komende jaren met nieuwe kennis. De pyramide en het bord zullen veranderen om steeds de laatste stand van zaken weer te geven.

De pyramide en het bord zijn niet de enige alternatieven voor de schijf-van-vijf, en MyPlate. De Aziatische, Latijnse, Mediterrane en Vegetarische pyramiden zoals gepromoot door 'Oldways Preservation and Exchange Trust' zijn ook goede, gebaseerd op bewezen onderzoek, richtlijnen voor gezond eten. De pyramide en het bord maken gebruik van meer onderzoek en zijn niet gebaseerd op specifieke culturen. De originele pyramide 'Healthy Eating Pyramid' is gedetaillerd beschreven in 'Eat, Drink, and Be Healthy: The Harvard Medical School Guide to Healthy Eating', by Walter C. Willett, M.D. (the Fredrick John Stare Professor of Epidemiology and Nutrition in the Departments of Nutrition and Epidemiology at Harvard School of Public Health) with Patrick J. Skerrett (published by Simon & Schuster, 2001, and Free Press, 2005).

Bewijs dat het volgen van de pyramide en het bord het risico op ziekten verlagen

Wat is het effect van het volgen van de richtlijnen in de pyramide en het bord? Een lager risico op hart- en vaat-ziekten, voortijdig overlijden volgens het onderzoek van Harvard School of Public Health en anderen. (7-9)

In de jaren 90 creeërde het USDA’s Center for Nutrition Policy and Promotion de 'Healthy Eating Index' om te meten hoe goed Amerikanen aten volgens de geldende adviezen' Een score van 100 betekende dat men volgens richtlijnen at, inclusief een aantal adviezen uit de oude USDA-pyramide. 0 betekende dat alle adviezen genegeerd werde,

Om na te gaan wat de resultaten zouden zijn als er gegeten werd volgens de nieuwe richtlijnen, de nieuwe pyramide en het bord hebben experts van de Harvard School of Public Health een alternatieve index gemaakt. Vervolgens werden de twee indexen vergeleken op basis van de dieet-gegevens van 100.000 zusters en mannelijke gezondheidsprofessionals die deel hadden genomen aan 2 lange termijn studies.

Mannen die de oude pyramide volgden (dus mannen wiens dieet het dichtst lag bij de oude richtlijnen) reduceerden hun risico op hart- en vaat-ziekten, kanker en andere chronische aandoeningen met 11% in 8 tot 12 jaar in vergelijking met mannen die de richtlijnen niet of weining volgden.

Vrouwen die de oude pyramide volgden reduceerden hun risico slechts met 3%

In vergelijking met de Alternate Healthy Eating Index created van de Harvard School of Public Health werd een duidelijker correlatie zichtbaar bij zowel mannen als vrouwen.

Mannen die hoog scoorden met hun dieet samengesteld volgens de nieuwe pyramide hadden een 40% lager risico dan de mannen die hun dieet niet of nauwelijks samenstelde volgens de nieuwe pyramide.

Vrouwen die hoog scoorden met hun dieet samengesteld volgens de nieuwe pyramide hadden een 30% lager risico dan de vrouwen die hun dieet niet of nauwelijks samenstelde volgens de nieuwe pyramide.

Twee recente studies bieden verder bewijs over preventieve voordelen van eten volgens de nieuwe pyramide: Een studie volgde 7319 Britse militairen 18 jaar lang en vond dat mannen en vrouwen met een dieet volgens de nieuwe pyramide 25% minder kans op overlijden (alle redenen) hadden en een 42% lager risico op hart- en vaat-ziekten in vergelijking met miltairen die laag scoorden volgens de nieuwe pyramide.

Een andere studie met 93.676 post-menopauzale vrouwen toonde aan dat een dieet volgens de nieuwe pyramide superieur is aan een mager dieet wat betreft het verlagen van het risico op hart- en vaat-ziekten en hartfalen.

Referenties

1. Hooper M, Heighway-Bury R. Who Built the Pyramid? Cambridge, Mass.: Candlewick Press, 2001.

2. Abboud L. Expect a food fight as U.S. sets to revise diet guidelines. Wall Street Journal: August 8, 2003, B1

3. U.S. Department of Agriculture, U.S. Department of Health and Human Services. Dietary Guidelines for Americans, 2010. 7th Edition, Washington, DC: U.S. Government Printing Office, December 2010. Accessed September 7, 2011.

4. Bernstein AM, Sun Q, Hu FB, Stampfer MJ, Manson JE, Willett WC. Major dietary protein sources and risk of coronary heart disease in women. Circulation. 2010;122:876–83.

5. Pan A, Sun Q, Bernstein AM, et al. Red meat consumption and risk of type 2 diabetes: 3 cohorts of U.S. adults and an updated meta-analysis. Am J Clin Nutr. 2011 Aug 10. [Epub ahead of print]

6. World Cancer Research Fund, American Institute for Cancer Research. Continuous Update Project Report Summary. Food, Nutrition, Physical Activity, and the Prevention of Colorectal Cancer. 2011.

7. McCullough ML, Feskanich D, Stampfer MJ, et al. Diet quality and major chronic disease risk in men and women: moving toward improved dietary guidance. Am J Clin Nutr. 2002;76:1261–71.

8. Akbaraly TN, Ferrie JE, Berr C, et al. Alternative Healthy Eating Index and mortality over 18 y of follow-up: results from the Whitehall II cohort. Am J Clin Nutr. 2011;94:247–53.

9. Belin RJ, Greenland P, Allison M, et al. Diet quality and the risk of cardiovascular disease: the Women’s Health Initiative (WHI). Am J Clin Nutr. 2011;94:49–57.

10. U.S. Department of Agriculture, Center for Nutrition Policy and Promotion. The Healthy Eating Index(PDF). 1995. Accessed on September 7, 2011.

Terms of Use

The aim of the Harvard School of Public Health Nutrition Source is to provide timely information on diet and nutrition for clinicians, allied health professionals, and the public. The contents of this Web site are not intended to offer personal medical advice. You should seek the advice of your physician or other qualified health provider with any questions you may have regarding a medical condition. Never disregard professional medical advice or delay in seeking it because of something you have read on this Web site. The information does not mention brand names, nor does it endorse any particular products.

Vertaald door Rinjo Israels, Juvo Nederland, Motetstraat 3, 7323 LD Apeldoorn.

Aanvullingen over de Nederlandse situatie zijn door de vertaler toegevoegd.

Wij gebruiken cookies om op basis van je bezoek aan de verschillende pagina's en websites ons aanbod en onze content beter af te stemmen op bezoekers en om onze marketinginspanningen te meten. Meer details hier.
x
Loading...